VIÊM KHỚP, VIÊM ĐA KHỚP, THOÁI HÓA KHỚP, GOUT
Viêm khớp Âm
Do dùng quá nhiều thức ăn và thức uống cực Âm như trái cây, nước trái cây (nhất là trái cây vùng nhiệt đới), gia vị và các thức uống có hương vị, nước ngọt, đường, màu mùi nhân tạo, mật ong, chocolate; cũng như dùng thái quả các loại cà chua, khoai tây, cà tím, thường có các triệu chứng sau:
– Ít có các triệu chứng và ít có sốt đi kèm.
– Ít nóng đô
– Ít viêm sang
– Đau nhẹ và đau sâu.
– Đau nhiều ở các phần giữa và phần dưới thấp của cơ thể.
Thức ăn chính
- Cơm gạo lứt hoặc cơm gạo lứt trộn luân phiên xích tiểu đậu, kê lứt ăn với Tekka miso, muối mè, tương tamari.
- Tuỳ tình trạng cơ thể mà dùng lượng muối mè. Trung bình 2 muỗng muối mè trong một bát cơm (25-30 mè : 1 muối). Trường hợp có thêm bệnh thận và áp huyết cao cần giảm lượng muối, giảm lượng mặn. Có thể nấu chung gạo lứt với phố tai (một miếng nhỏ 5gr).
Thức ăn phụ :
- Bánh cuốn lứt, bún gạo lứt, giai đoạn đầu chữa bệnh tránh ăn bánh cuốn và mì làm từ yến mạch, yến mạch lứt chỉ nấu chín dùng là tốt.
- Hành lá xào tương đặc (miso), phố tại (Kombu) xào nước tương, củ sen xào rong tóc tiên (Hiziki), súp cả chép hầm rau củ dùng cà rốt, ngưu báng, đậu hà lan, cải bó xôi, củ hành, kiệu tây, lá tía tô, ngò rí, rong wakame…
- Các loại súp nêm tương đặc (miso), làm từ lúa mạch (Mugi miso) hay gạo & đậu nành (Hatcho miso) đều tốt cả, loại hatcho dùng tốt hơn một chút. Rong biển như phổ tai (kombu) hay wakame dếu dùng được hàng ngày khoảng 5 gr, loại hiziki (rong tóc tiên) chỉ mỗi tuần 1 đến 2 lần (mỗi lần 5 gr).
- Các loại rau củ dạng lá, củ tròn đều dùng được, thay đổi luân phiên không nên dùng thường xuyên một loại, đặc biệt tốt cho bệnh là bồ công anh, ngưu bàng, củ cà rốt, củ và lá củ cải trắng (daikon). Tránh ăn rau sống trong thời gian đầu mà chỉ nấu chỉnh hoặc hấp lên dùng.
- Súp mỗi ngày dùng khoảng 1 chén, cần nêm nhạt và không dùng dầu trong tháng đầu tiên, sau đó tăng lên từ chút mỗi tuần 1 đến 2 lần.
- Tỏi dầm nước tương lâu năm (lượng dùng tăng dần từ 2 gr đến 5 gr), trường hợp bị huyết áp cao và suy thận không được sử dụng dài hạn.
Thức uống :
- Trà gạo lứt rang, trà gạo lứt rang với trà già (trà bancha), sữa thảo mộc.
- Trà gạo lứt xào (nếu chân bị sưng do ảnh hưởng đến tim).
- Trà ngải cứu loãng.
Viêm khớp Dương
Do dùng quả nhiều thức ăn quả Dương như thịt, trứng, trai sò và thịt các loài động vật khác, dùng quả nhiều calcium thêm với việc tiêu thụ với số lượng lớn các thức ăn chế biến từ sữa cũng làm nên trạng thái co rút ở các khớp. Nhiều triệu chứng xuất hiện cùng một lúc và xảy ra ở nhiều nơi trong cơ thể và thường ảnh hưởng ở phần phía trên và phía ngoài cơ thể như
+ Nóng đỏ
+ Viêm sưng nặng
+ Đau nhức dữ dội.
Trong cả hai loại Viêm đau khớp, mức độ càng trầm trọng hơn nấu tiêu thụ thêm nhiều mỡ và đầu từ nguồn động vật hay thực vật hoặc lại dùng quá nhiều nước đá, nước ướp lạnh soda, bia, nượu hoặc các thức ướp lạnh khác. Kem, kem cây cũng là một trong những yếu tố chính góp thêm phần vào đó.
Thức ăn chính :
Cơm gạo lứt, cơm gạo lứt trộn tạp cốc như: xích tiểu đậu, đại mạch (barley), cháo gạo lứt xào dầu mè.
Thức uống: Trà gạo lứt rang, trà gạo và trà già bancha, trà bancha, cà phê ngũ cốc. Chỉ uống khi khát, (uống từng hớp). Nước ép cà rốt tuần 2 lần, không dùng với đá lạnh.
Thức ăn phụ :
- Tương đặc (miso), miso trộn chút bơ mè
- Súp rau củ hầm cá chép
- Củ cải trắng sống (5 đến 10 gr) với nước tương
- Phổ tai (kombu) chiên dầu mè
- Cà tím nấu miso
- Dưa cải cám khoảng 5gr mỗi bữa ăn
- Nên ăn nhạt ít muối, ít mặn.
- Đậu hủ tươi mỗi tuần dùng từ 1 đến 2 lần, mỗi lần 50gr.
Thức ăn thêm
- Khoai lang ta, đậu phụ (đậu hủ), cà tím, dưa chuột (dưa leo), rau có lá xanh (như cải rổ, cải bó xôi…), nấm sồi.
Thức uống:
- Trà gạo lứt rang
- Trà gạo
- Trà già bancha, trà bancha
- Cà phê ngũ cốc.
- Nước ép cà rốt tuần 2 lần, không dùng với đá lạnh.
Thức ăn tạm thời nên tránh cho cả 2 loại
- Tạm dùng thật ít và không nên ăn những thịt động vật, cá có màu đỏ (như thịt bò, cá ngừ, cá hồi). Thịt động vật, cá (trừ cá chép), trai sò, trứng, sữa và các chế phẩm từ sữa, đường và các thức ăn có đường như bánh ngọt, nước ngọt, chè…, trái cây, cà chua, khoai lang tây, các loại cà như cà dĩa, cà pháo, cà tím, các loại dưa nhiều nước như dưa hấu.. ớt, tiêu, đậu phộng (lạc).
- Đối với thức ăn rau củ, cần tránh dùng cà chua, khoai tây, cá tím, rau dền, củ cài đường, quả bơ và nấm (riêng nấm sổi, cà tím có thể dùng với số lượng vừa phải cho bệnh viêm khớp Dương).
- Tránh ăn đậu hạt lớn hoặc những thức ăn giàu chất đạm trong những tháng đầu khi bệnh chưa thuyên giảm.
- Không nên dùng giấm gạo và giấm mận muối nhất là trong lúc viêm nóng đỏ
Chăm sóc ngoại khoa
1. Thấp khớp dạng âm: đắp gạc gừng nóng lên các khớp bị đau sẽ kích thích tuần hoàn máu và làm giảm đau nhức.
2. Thấp khớp dạng dương: Nếu các khớp bị viêm sưng, nóng thì dùng lá rau xanh hoặc dùng chung đậu hủ với lá rau xanh (lượng bằng nhau) nghiền nhỏ đắp thẳng vào khớp đau.
3. Trường hợp áp dụng cho cả 2 loại dạng:
Để máu lưu thông tốt, làm tan những lớp mỡ dưới da và làm tan những chất khoáng chung quanh các khớp; chúng ta chà xát khắp cơ thể bằng khăn nhúng nước nóng hoặc nước gừng nóng ngày 2 lần, chà cho đến khi da hồng lên là được. Đối với bệnh nghiêm trọng phải chà xát hàng ngày 2 – 3 lần khi bệnh đã thuyên giảm. Mỗi tuần 2 hay 3 lần đắp lên vùng bụng và chà xát dọc xương sống bằng gạc gừng vắt hơi ráo (gạc gừng nóng). Áp gạt gừng nóng lên vùng thận (giữa lưng) và vùng ruột (phần bụng dưới) để làm mạnh các cơ quan này và loại trừ các chất thặng dư. Mỗi tuần 2 hay 3 lần là đủ.
4. Tắm cát biển: Tắm cát biển rất hữu ích để tẩy trừ các độc chất trong cơ thể, nhất là độc tính trong thức ăn hoặc trúng độc kim loại nặng (như chì, thuỷ ngân, cadmium, thalium…), tắm cát còn làm khoẻ thận. Tuỳ thể trạng chôn mình trong cát từ 20 phút đến 2 giờ đồng hồ hay hơn.
5. Nếu các khớp bị sưng đỏ thì bó lá tía tô giả nhuyễn 15 ph hoặc nếu nóng quá thì bó cao đậu hủ 15ph sau đó đắp cao khoai sọ 4g thì hết đau .
6. Nếu nhức mà bị lạnh thì áp nước gừng 10ph sau đó áp cao khoai sọ.
7. Nếu có dịch ở khớp hoặc có gai trong khớp gây đau nhức đắp bột kiều mạch với muối hột rang cho tan gai và rút nước ra rồi mới đắp cao khoai sọ .
8. Trường hợp bị nặng vô tới tủy xương lấy mơ muối lâu năm trộn với bột gạo thêm với một ít rượu rồi đắp vào.
9. Đối với trường hợp bị đau nhức thì có thể áp nước gừng hoặc đắp muối hột rang
– Cách đắp muối hột rang như sau :
+ Lấy 500 gram muối hột rang 10 phút cho nóng rồi cho vào cái túi vải dày, lượng muối đầy khoảng 2/3 túi vải là được.
+ Cho vào túi muối hột vài lát gừng và hành tây
+ Đắp túi muối rang còn nóng lên vùng hoặc chổ bị đau. Vi muối hột rang rất nóng nên khi đắp cần chuẩn bị khoảng vài miếng vải nửa để lót lên và có thể di chuyển lật qua lại trong quá trình đắp để tránh bị phỏng.
+ Khi muối nguội, thì có thể đổ ra rang lại cho nóng rồi tiếp tục sử dụng đắp lên phần khớp bị đau. Muối có thể tái sử dụng nhiều lần cho đến khi bị rang cháy đen, còn gừng và hành tây thì cần thay mới trong mỗi lần đắp .
MỘT SỐ KINH NGHIỆM HỮU ÍCH (CHO CẢ BỆNH ÂM VÀ DƯƠNG)
- Khi đã có dấu hiệu cải thiện đáng kể thì có thể dùng thêm các loại cá nước ngọt, cá có thịt màu trắng có thể ăn vừa đủ nhất là cá chép, cá cơm, cá bống dậm, cá bống trứng. Mỗi tuần có thể ăn ba lần con hàu (oysters), mỗi lần 2 con và dùng tương tamari, tương đặc (miso) hoặc chút ít muối để nêm nếm thức ăn. Thỉnh thoảng dùng một ít trái cây nấu chín hoặc trái cây khô. Chỉ cho đến khi cơ thể đã tái lập lại được tình trạng quân bình bên rồi thì mới có thể thay đổi chế độ ăn uống quân bình theo nhu cầu hoạt động của cơ thể.
- Bệnh viêm đau khớp thường đi kèm với rối loạn đường ruột mãn tính. Do đó cần phải nhai thật nhỏ thức ăn rồi mới nuốt.
- Trong trường hợp bệnh nhân viêm đau khớp bị bón, có thể ăn thêm chút dầu mè hoặc dùng xích tiểu đậu nấu với phổ tai và bí ngô (bí rợ) uống thêm nước sắn dây. Nếu bón dai dẳng có thể dùng dụng cụ y tế bơm thụt ruột bằng nước muối thật loãng.
- Không nên ăn trực tiếp bánh mì, bánh nướng giòn, bánh tráng gạo lứt, ngũ cốc rang phồng (nếu muốn dùng phải ngâm qua nước nguội trong 3 phút bỏ nước đi rồi mới dùng).
- Tránh tắm quá lâu, nhất là dưới vòi sen.
- Nếu nơi vùng viêm đau, nhất là ở ngón chân cái thường xảy ra trong nhiều ca thống phong, nên mang vớ cotton để bảo vệ.
- Các loại gia vị nêm như rau củ xào tương đặc (Tekka), tương sối (Natto), muối mè, tương cổ truyền (tamari) đều dùng tốt, nhưng phải luân phiên thay đổi tuần 2 hay 3 lần và nêm nhạt.
- Nước ép cà rốt dùng mỗi tuần 2 đến 3 lần.
- Khi ăn cá và hải sản ăn với củ cải trắng hoặc cà rốt nạo rất tốt.
- Đối với trái cây, trong trường hợp viêm sưng đỏ, không nên ăn trái cây và uống nước trái cây. Trái cây khô như nho, táo tây khô, trái đào khô (không đường), hoặc hấp chín trong cơm được dùng với số lượng nhỏ.
- Mạch nha gạo lứt mỗi tuần dùng 2 đến 3 lần ăn sáng với cháo ngũ cốc lứt, mỗi lần 1 muỗng cà phê.
- Trong tháng đầu tiên trị bệnh, pha 1/3 cà rốt nạo, ¼ củ cải trắng daikon nạo, thêm nước ninh nhỏ lửa trong 3 phút, nêm vài giọt tương cổ truyền cho có vị. Mỗi tuần uống 2 lần và chỉ trong 1 tháng mà thôi.
- Trong trường hợp khó tiểu: vắt nước củ cải trắng (daikon) lấy 2 muỗng súp nước cốt rồi pha với 6 muỗng súp nước lạnh, cho vào nồi thêm 1 tí muối. Đem nấu nhỏ lửa trong 1 phút, uống nóng. Chỉ uống 1 lần trong ngày và không uống liên tục quá 3 ngày.
- Nếu bệnh thuyên giảm, có thể ăn thêm chút bánh mì lứt hấp.
- Mỗi tuần 2 lần uống sắn dây + mận muối + nước tương (pha chế nhạt) rất tốt.
- Không đeo các vật trang sức như đồng hồ và các loại bằng kim khí nhất là ở các vùng khớp đau.
- Luôn giữ cho cơ thể được ấm và đừng để cơ thể nhiễm lạnh có thể gây co cứng các khớp.
CÁC MÓN ĂN TỐT CHO BỆNH(CHO CẢ BỆNH ÂM VÀ DƯƠNG)
- Cháo gạo lứt + xích tiểu đậu + kê lứt
- Kem gạo lứt xào dầu mè
- Cơm gạo lứt xào bắp cải
- Cá chép hầm ( chưng) (súp cá chép)
- Cá cơm khô chiên giòn
- Củ cải trắng (daiko) nạo với phổ tai
- Miso chiên dầu mè
- Rau củ xào khô Tekka
CÁC MÓN UỐNG TỐT CHO BỆNH(CHO CẢ BỆNH ÂM VÀ DƯƠNG)
- Nước gạo lứt rang với gừng: Làm hạ sốt khi sốt cao nhất là sốt do bệnh phong thấp và quai bị
- Trà củ cải trắng (Daiko) + Cà rốt: Giúp cơ thể tống khứ mỡ và hòa tan các chất rắn tích lũy ở vùng ruột và ở các khớp
- Trà phổ tai: Làm mạnh tim, lọc máu, làm tốt hệ tuần hoàn. Hữu ích cho thận, hệ bài tiết và cơ quan sinh sản, làm dẻo các mạch máu, gân, mô tế bào và các khớp, đem lại sự dẻo dai cho cơ thể. Tống khứ các độc chất tích luỹ ở các cơ quan, ở mạch máu và các khớp. Cung cấp muối khoáng và nhiều chất dinh dưỡng.
- Trà lúa mạch ( barley) hoặc trà gạo lứt: Giúp loại trừ các chất thặng dư do ăn quá nhiều dầu và protein động vật. Làm da bớt khô, làm khỏe phổi và đại tràng, khỏe gan và mật. Làm cân bằng các khớp đã bịhóa cứng do dùng quá nhiều thực phẩm động vật
- Trà nấm sồi Shitake: Làm cân bằng cơ thể khi dùng các loại thịt động vật, làm êm dịu các tình trạng căng cứng của các khớp và dùng quá nhiều muối hoặc các thức ăn động vật
- Bột tương phổ tai: Làm mạnh các khớp và các mô kết nối. Chứa nhiều muối khoáng. Mỗi tuần chỉ dùng vài miếng, 2 lần mỗi ngày
